नेपाली कांग्रेसले पुसमा भएको विशेष महाधिवेशनमा संशोधन गरेको विधानअनुसार १५ औं महाधिवेशन गर्ने भएको छ।
संशोधित विधानले युवाहरूको प्रतिनिधित्व वडादेखि केन्द्रसम्मै सबै तहमा सुनिश्चित गरेको हो।
गत वर्ष भदौ २३ र २४ गते मुलुकमा जेनजी आन्दोलन भएको थियो।
त्यसपछि नेताहरू गगन थापा र विश्वप्रकाश शर्माले कांग्रेसमा रूपान्तरण र पुस्तान्तरण अभियान सुरू गरी पुसमा विशेष महाधिवेशन गरेका थिए।
विशेष महाधिवेशनबाट गगन थापा सभापति बने। सोही महाधिवेशनले विधान संशोधन गरी पार्टीका हरेक निकायहरूमा ३० वर्षमुनिका युवाहरूको पनि प्रतिनिधित्व सुनिश्चित गरेको छ।
कांग्रेसमा यसअघि विधानमा युवाहरूको प्रतिनिधित्व सुनिश्चित गरिएको थिएन।
कांग्रेसमा करिब ८ लाख क्रियाशील सदस्य छन्।
असोज ३ र ४ गते वडा अधिवेशन हुँदैछ।
विभिन्न ४ तहको अधिवेशन सकेर १५ औं महाधिवेशन असोज १६ देखि १९ गतेसम्म काठमाडौंको खुलामञ्चमा हुनेछ।
वडा कार्यसमिति र क्षेत्रीय प्रतिनिधिमा ३० वर्षमुनिको प्रतिनिधित्व-
वडा कार्यसमितिमा सभापति, उपसभापति एक महिलासहित दुई, सचिव एक, सहसचिव एक र सदस्यहरू निर्वाचनबाट आउनेछन् र निर्वाचित सदस्यमध्येबाट कोषाध्यक्ष मनोनीत हुने व्यवस्था छ। वडा कार्यसमितिमा कम्तीमा १ जना युवा सदस्य रहने विधानकै व्यवस्था छ। विधानले ३० वर्षमुनिका कम्तीमा १ जना युवा वडा कार्यसमितिमा रहने सुनिश्चित गरेको हो।
वडा कार्यसमितिमा एक तिहाइ महिला हुनैपर्छ भने समावेशी सिद्धान्तअनुरूप सबै सदस्यहरूको प्रतिनिधित्व सुनिश्चित गरेको हुनुपर्छ। साथै वडा अधिवेशनले क्षेत्रीय अधिवेशन प्रतिनिधि पनि चयन गर्नेछ। एउटै व्यक्ति क्षेत्रीय अधिवेशन प्रतिनिधि र गाउँपालिका वडा कार्यसमितिमा बस्न पनि पाउनेछ।
१५० जनाभनन्दा कम क्रियाशील सदस्य रहेका गाउँपालिका वडा क्षेत्रबाट क्षेत्रीय प्रतिनिधित्व पठाउँदा पनि ३० वर्षमुनिका युवाहरूलाई अनिवार्य रूपमा पठाउनुपर्नेछ। ३० वर्ष नपुगेको एक महिलासहित ३ जना युवा प्रत्यक्ष निर्वाचनका माध्यमबाट क्षेत्रीय प्रतिनिधि हुने विधानको व्यवस्था छ।
१५० भन्दा बढी क्रियाशील सदस्य रहेको वडाबाट भने क्षेत्रीय प्रतिनिधिको संख्या पनि धेरै छ। ‘१५० जनाभन्दा बढी क्रियाशील सदस्य भएको वडामा ५५ को सीमाभित्र रही प्रति एक सय ५० थप क्रियाशील सदस्यमा दुई महिला र एक युवासहित छ जना थप प्रतिनिधि प्रत्यक्ष निर्वाचित हुनेछन्।
नगरपालिका, उपमहानगरपालिका र महानगरपालिका वडाबाट भने क्षेत्रीय प्रतिनिधि ३० वर्षमुनिका नै २ जना आउने व्यवस्था छ।
गाउँपालिका कार्यसमितिमा युवाको प्रतिनिधित्व कति?
गाउँपालिका कार्यसमितिमा कम्तीमा ३ युवाको प्रतिनिधित्व रहने व्यवस्था छ। विधानका अनुसार कम्तीमा १ महिलासहित ३० वर्षमुनिका युवाको ३ जना प्रतिनिधित्व हुनुपर्नेछ। गाउँपालिका कार्यसम्पादन समितिमा पनि युवाको प्रतिनिधित्व सुनिश्चित छ। नगर कार्यसमितिमा पनि ३० वर्षमुनिका एक महिलासहित ३ जनाको प्रतिनिधित्व सुनिश्चित छ।
प्रदेश सभा क्षेत्रीय अधिवेशनमा कति प्रतिनिधित्व?
प्रदेश सभा क्षेत्रीय कार्यसमितिमा पनि युवाको प्रतिनिधित्वको व्यवस्था छ। ३० वर्षमुनिका कम्तीमा १ जना युवा कार्यसमितिमा रहनेछन्।
केन्द्रीय महाधिवेशन प्रतिनिधिमा कति युवा?
केन्द्रीय महाधिवेशन प्रतिनिधिमा पनि युवा आउने सुनिश्चितता विधानले गरेको छ। ३५ वर्षमुनिका एक महिनासहित ३ जना युवा केन्द्रीय महाधिवेशन प्रतिनिधिका रूपमा आउनेछन्। १६५ निर्वाचन क्षेत्रबाट ३ जनाका दरले ४९५ जना युवा महाधिवेशन प्रतिनिधि आउने सुनिश्चितता विधानले अनिवार्य गरिदिएको छ।
एक प्रतिनिधि सभा क्षेत्रबाट कम्तीमा ३२ जना महाधिवेशन प्रतिनिधि आउनेछन्। प्रतिनिधि सभा क्षेत्रीय कार्यसमिति सभापति र गाउँ-नगरपालिका कार्यसमिति सभापति पनि केन्द्रीय महाधिवेशन प्रतिनिधि हुनेछन्। गाउँ-नगरका सभापति केन्द्रीय महाधिवेशन प्रतिनिधि हुने व्यवस्था कांग्रेसले पहिलो पटक विधानमा राखेको हो।
साथै केन्द्रीय महाधिवेशन प्रतिनिधि नै प्रदेश महाधिवेशनको प्रतिनिधि रहनेछन्।
महासमिति सदस्यमा पनि युवा अनिवार्य
महासमिति सदस्यमा पनि ३५ वर्षमुनिका युवा रहने व्यवस्था छ। प्रतिनिधि सभा क्षेत्रले केन्द्रीय महाधिवेशन प्रतिनिधिमध्येबाट निर्वाचन गराएर महासमिति सदस्य चयन गर्छ। त्यसमा ३५ वर्ष ननाघेका एक जना युवा महासमिति सदस्य बनाउनैपर्ने बाध्यकारी व्यवस्था छ। एक प्रतिनिधि सभा क्षेत्रमा कम्तीमा १२ जना महासमिति सदस्य रहनेछन्।
प्रतिनिधि सभा क्षेत्रीय कार्यसमितिमा पनि युवाको प्रतिनिधित्व अनिवार्य छ। ३० वर्षमुनिका एक महिलासहित २ जना कार्यसमिति सदस्य रहनेछन्।
जिल्ला कार्यसमितिमा पनि युवा
जिल्ला कार्यसमितिमा सभापति, उपसभापति, सचिव र दुई सहसचिव र कोषाध्यक्षसहित सदस्य रहने व्यवस्था छ। जिल्ला कार्यसमिति सदस्यमा ३० वर्षमुनिको पनि प्रतिनिधित्व छ। ३० वर्षमुनिका युवाहरूमध्येबाट एक महिलासहित ३ जना युवा जिल्ला कार्यसमिति सदस्य रहने व्यवस्था विधानमा छ।
प्रदेश कार्यसमितिमा पनि हुनेछ युवा प्रतिनिधित्व
प्रदेश कार्यसमिति अधिवेशनमा प्रतिनिधि सभा क्षेत्रबाट निर्वाचित महाधिवेशन प्रतिनिधिहरू नै प्रतिनिधि रहने व्यवस्था छ। साथै सम्बन्धित प्रदेशभित्रका जिल्ला सभापतिलगायत पनि प्रतिनिधि रहनेछन्।
प्रदेश कार्यसमितिमा पनि युवाको प्रतिनिधित्व सुनिश्चित छ। क्रियाशील सदस्य रहेको युवा प्रतिनिधि उम्मेदवार हुने गरी ३५ वर्षमुनिका २ महिलासहित ७ जना निर्वाचित सदस्यहरू कार्यसमितिमा रहनेछन्।
केन्द्रीय कार्यसमितिमा कति युवा प्रतिनिधित्व?
महाधिवेशनबाट सभापति, दुई उपसभापति, दुई महामन्त्री, ८ सहमहामन्त्री निर्वाचित हुने व्यवस्था छ। साथै निर्वाचित केन्द्रीय सदस्यमध्येबाट सभापतिले प्रस्ताव गरेका एक महिलासहित ३ जना सहमहामन्त्री मनोनीत हुने व्यवस्था छ। यसअनुसार कांग्रेसमा अब ११ जना सहमहामन्त्री रहनेछन्। केन्द्रीय कार्यसमितिका सदस्यमध्येबाट सभापतिले प्रस्ताव गरेको एक कोषाध्यक्ष मनोनीत गर्ने व्यवस्था पनि छ।
केन्द्रीय कार्यसमितिमा ३५ जना सदस्य प्रत्यक्ष निर्वाचनबाट आउनेछन्। ९ जना महिला महाधिवेशन प्रतिनिधिहरूबाट निर्वाचित सदस्य हुनेछन्। सात प्रदेशबाट एक महिलासहित ३ जना गरी २१ जना केन्द्रीय सदस्य हुनेछन्।
समावेशी सिद्धान्तअनुसार विभिन्न कलस्टरबाट ५५ जना सदस्य निर्वाचित हुनेछन्।
दुई महिलासहित ७ जना विभिन्न क्षेत्रबाट आएकाहरू केन्द्रीय सदस्य हुनेछन्।
३५ वर्ष मुनिका युवा पनि केन्द्रीय सदस्य रहनेछन्।
३५ वर्षमुनिका युवा महाधिवेशन प्रतिनिधिहरू मात्र उम्मेदवार हुने गरी सात प्रदेशबाट १ महिलासहित २ जना र खुला ७ जना गरी २१ जना युवा केन्द्रीय सदस्य बन्ने विधानले नै सुनिश्चित गरेको छ।
नेपाली जनसम्पर्क समिति महाधिवेशन प्रतिनिधिमात्र उम्मेदवार हुने गरी ६ जना केन्द्रीय सदस्य रहने व्यवस्था छ।
अल्पसंख्यक र अपांगता भएका महाधिवेशन प्रतिनिधिबाट दुई जना केन्द्रीय सदस्य हुनेछन्।
केन्द्रीय सभापतिले समावेशी सिद्धान्त ख्याल गर्दै युवासहित ६१ जना केन्द्रीय सदस्य मनोनीत गर्न पाउने व्यवस्था पनि छ।
प्रतिनिधि सभा संसदीय दल नेता र प्रदेश कार्यसमिति सभापति केन्द्रीय कार्यसमितिको पदेन सदस्य रहने व्यवस्था छ। यसअघि आमन्त्रित केन्द्रीय सदस्यका रूपमा उनीहरूलाई केन्द्रीय समिति बैठकमा बोलाउने गरिएको थियो।
यसअघिको विधानमा सभापति पदमा दोस्रो बढी मत ल्याउने व्यक्ति सम्बन्धित कार्यसमितिको स्वत: सदस्य रहने व्यवस्था रहे पनि त्यो भने संशोधित विधानले हटाएको छ।
केन्द्रीय कार्यसम्पादन समितिमा पनि युवा
केन्द्रीय कार्यसम्पादन समितिमा पनि युवा प्रतिनिधित्व समावेश हुनेछ। सभापतिले सदस्यमध्येबाट युवा प्रतिनिधित्वसमेत ख्याल गरी केन्द्रीय कार्यसम्पादन समिति बनाउने विधानको व्यवस्था छ।
-1746009348.jpg)
